NĂM MỚI VẠN SỰ KIẾT TƯỜNG

Đọc tiếp →

XE CON CÓC NGÀY 30 TẾT

Năm ấy, tôi về quê ăn tết, lúc anh tôi từ Pháp trở về ăn tết cùng gia đình, chúng tôi lại được đoàn tụ, cả nhà vui vẻ, vui nhất là Ba Má tôi,  vì anh tôi năm lần bảy lượt hứa về Việt Nam mà đâu có tăm hơi gì, nhưng mai thay năm nay anh trở về sau hơn hai mươi năm xa quê.

Sau khi cúng rước ông bà xong, ăn uống no nê, cả nhà rảnh rỗi nói chuyện quá khứ và tương lai, vì có anh ở xa về, câu chuyện còn xom tụ hơn. Kế tiếp, chúng tôi nói với nhau rằng đi về phía Cà Mau khoảng Giá Rai, vì tôi có khách hàng ở đó, Ba tôi vui quá và bảo chúng tôi
‘ Lấy xe của Ba đi’
‘ Xe nào Ba’ anh tôi hỏi
‘ Xe con cóc Volkswagen đó’ Ba tôi trả lời
Rồi chúng tôi phè ra cười, cười quá cở, vì chiếc xe mấy chục năm về trước, Ba tôi mua và bảo quản kỷ lưỡng, đậy kín mít, chắc chỉ rồ máy chứ chưa cho lăn bánh, Ba tôi hiểu ý tụi tôi và nói
’ Thấy vậy chứ tốt lắm đó’
‘Dạ’ tụi tôi cùng trả lời cho Ba tôi vui vì sợ Ba thất vọng, chúng tôi chê xe cũ hổng đi.
Rồi chuẩn bị thay quần áo tắm rửa, chúng tôi trong đó có anh hai, em gái và tôi cùng Ba làm hành trình về Giá Rai, tôi cũng chưa bao giờ biết Tỉnh này từ thuở bé, nên cũng muốn biết nó lớn hay nhỏ thế nào ?
Xe chạy chậm chạp, chắc 30 km/h, tụi tôi cười và nói với nhau rằng
‘ Hổng biết bao lâu mới tới hén’
’Chút tới rồi’ Ba tôi trả lời
 
Xe chạy cà rịch cà tang, rồi cũng tới, nhưng mồ hôi chúng tôi thì nhể nhạy, vì cái nóng mùa tết, cộng thêm xe không máy lạnh, phải mở hết các cửa xe. Tìm ra địa chỉ nhà chị Xuân, chủ trại thu mua tôm, khoảng 14g chiều vậy mà còn nhiều công nhân làm việc tại nhà, chuẩn bị mang tôm đi Sài Gòn cho vào nhà máy chế biến để xuất khẩu ra nước ngoài. Tôi giới thiệu gia đình cho chị, và Ba tôi vui vẻ nói chuyện với chị một hồi, được mời ăn mứt tết sớm hơn nửa ngày, nhưng anh tôi vui lắm, vì hưởng được cái hương vị tết tại quê nhà.

Nói chuyện xong, chúng tôi chia tay chị và cả nhà, leo lên xe để thưởng ngoạn Giá Rai, nhưng hỡi ôi, xe tắt máy, tụi tôi phải đẩy thế là người đẹp đâm ra xấu, vì mồ hôi chảy nhể nhạy. Ba tôi cầm lái, vì anh tôi và hai đứa tôi cùng đẩy, xe lại chạy và tụi tôi leo lên xe, nên hổng dám tiếp tục hành trình chỉ thẳng tiến về Sóc Trăng chứ đâu dám du hí gì hết. Sợ nó tắt máy rồi lại đẩy, nên chúng tôi quyết định về thẳng nhà.

Về đến nhà khoảng 5-6g chiều, mừng hết sức, vì sợ tắt máy giữa đường rồi không biết khi nào mới đến đích. Ba tôi hiểu và lại nói
‘ Vì lâu quá không sử dụng nó chết máy vậy mà’
‘Dạ’ chúng tôi cùng nói
Tối rồi, lại tiếp tục được ăn tiếp, cái ngon của lẫu thập cẩm, bánh tét cắt khoanh, và tôm khô củ kiệu nước mắm, ngon lắm cùng nồi thịt kho hột vịt nước dừa mà Má tôi làm, dưa hấu đỏ hoe, vì tụi tôi cũng chẳng ở gần Ba Má mặc dù chỉ cách có mấy trăm cây số, nên dịp tết đến Ba Má vui lắm, chuẩn bị đủ thứ để đón tụi tui về quây quần, năm nào cũng thế không một thì cũng hai ngày, hay cả tuần. Năm nay thêm phần anh tôi ở xa về vui lắm, cả nhà đoàn tụ chỉ thiếu anh ba tôi, là đủ chục.

Rồi năm nay, xa quê thì lấy đâu mà quây quần, ngày này cũng như ngày khác, xứ sở không mấy người Việt, đi đâu cũng Tây là Tây, làm việc bình thường, không khí cũng chẳng gì thay đổi, ai cũng như ai, chỉ trong lòng là nhớ tết, nhớ quê, nhớ người thân Ba Mẹ, ngày mai là ngày mồng một, rồi lại rơi lệ nhớ rằng Ba hay nói
‘ Mùng một tết cha, mùng ba tết thầy’
 
Nhớ ngày ba mươi tết cùng Ba đi dạo trên chiếc xe con cóc đời xưa. Đời mà Ba chưa có con, chiếc xe đã có, rồi xe già nua, nhưng vẫn có thể tu sửa mà chạy cà rịch cà tang, con người già nua, thì không thể thay đổi, rồi ra đi và không trở lại, nhưng hồn thì vẫn còn đó, vẫn dõi bước theo những đứa con, vì trong lòng nghĩ rằng, các con sẽ nhắc về mình ngày tết đến. Xe con cóc cũng ra đi cùng cha, người ta đã mua nó và phải sửa nó lại để lưu hành, nếu không nó sẽ nằm một chỗ trùm kín mít.

Rồi một ngày tôi sẽ thăm được mộ cha, đốt nén hương ngày mồng một tết, Cha sẽ nhìn thấy và thì thầm
‘ Cha đã tha thứ cho con, mong con thành công xứ người’

Snowynguyen tết 2012

Đọc tiếp →

ĐƯA ÔNG TÁO VỀ TRỜI

Người Việt Nam nói đưa ông táo về trời, nhưng chưa bao giờ nói đưa bà táo về trời, mặc dù trong truyền thuyết dân gian thì có đến hai ông một bà, Lược sơ về câu nói này:

Táo Quân (chữ Hán: 灶君); Táo Vương (灶王) hay Ông Táo trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam và Trung Hoa được xem là vị thần cai quản việc bếp núc trong mỗi nhà; Táo (灶) có nghĩa là bếp. Việt Nam và Trung Hoa có những truyền thuyết về Táo Quân khác nhau.

•    Thổ công (thổ thần, địa thần) là vị thần cai quản đất đai (có thể là nhà của gia chủ, của cơ quan, tổ chức hay nghĩa địa). Lễ cúng Thổ công có thể tiến hành vào thời điểm tốt (giờ hoàng đạo) trước khi động thổ (đào đất) để xây dựng. Riêng ở nghĩa địa thì không gọi là thổ công mà chỉ gọi là thổ thần hay đơn giản là thần linh - có thể thắp hương trước khi người ta thắp hương cho tổ tiên của mình vào bất kỳ lúc nào, thông thường là vào tiết Thanh minh hay ngày mất của người quá cố. Tuy nhiên, không có tài liệu nào xác định Thổ công là một hay nhiều thần, nhưng có lẽ chỉ có một vị là nam thần. Thổ công hiện diện ở mọi nơi, trừ nơi có nước (Đất có Thổ công, sông có Hà Bá).

•    Thần bếp (Táo quân, ông Táo, vua bếp, ông đầu rau) là 3 thần (2 nam, 1 nữ) trông coi việc bếp núc trong gia đình. Thú vị một điều là tuy gọi là ông Táo nhưng lại là 2 ông 1 bà. Táo quân chỉ hiện diện trong bếp mà thôi.
•    Phạm Lang làm Thổ Công, trông coi việc bếp. Danh hiệu: Đông Trù Tư Mệnh Táo Phủ Thần Quân
•    Trọng Cao làm Thổ Địa, trông coi việc nhà cửa. Danh hiệu: Thổ Địa Long Mạch Tôn Thần
•    Thị Nhi làm Thổ Kỳ, trông coi việc chợ búa. Danh hiệu: Ngũ Phương Ngũ Thổ Phúc Đức Chánh Thần

Ở Việt Nam, sự tích Táo Quân được truyền khẩu, rồi ghi chép, do đó có những sự khác nhau về tình tiết, nội dung chính được tóm tắt như sau:

Trọng Cao có vợ là Thị Nhi ăn ở với nhau đã lâu mà không con, nên sinh ra buồn phiền, hay cãi cọ nhau. Một hôm, Trọng Cao giận quá, đánh vợ. Thị Nhi bỏ nhà ra đi sau đó gặp và bằng lòng làm vợ Phạm Lang. Khi Trọng Cao hết giận vợ, nghĩ lại mình cũng có lỗi nên đi tìm vợ. Khi đi tìm vì tiền bạc đem theo đều tiêu hết nên Trọng Cao đành phải đi ăn xin.

Khi Trọng Cao đến ăn xin nhà Thị Nhi, thì hai bên nhận ra nhau. Thị Nhi rước Trọng Cao vào nhà, hai người kể chuyện và Thị Nhi tỏ lòng ân hận vì đã trót lấy Phạm Lang làm chồng.

Phạm Lang trở về nhà, sợ chồng bắt gặp Trọng Cao nơi đây thì khó giải thích, nên Thị Nhi bảo Trọng Cao ẩn trong đống rơm ngoài vườn. Phạm Lang về nhà liền ra đốt đống rơm để lấy tro bón ruộng. Trọng Cao không dám chui ra nên bị chết thiêu. Thị Nhi trong nhà chạy ra thấy Trọng Cao đã chết bởi sự sắp đặt của mình nên nhào vào đống rơm đang cháy để chết theo.

Phạm Lang gặp tình cảnh quá bất ngờ, thấy vợ chết không biết tính sao, liền nhảy vào đống rơm đang cháy để chết theo vợ.

Linh hồn của ba vị được đưa lên Thượng Đế. Thượng Đế thấy ba người đều có nghĩa, nên sắc phong cho làm Táo Quân, gọi chung là: Định Phúc Táo Quân (定福灶君), nhưng mỗi người giữ một việc:

Hàng năm, đúng vào ngày 23 tháng Chạp là ngày Táo Công lên chầu trời nên có nơi gọi ngày này là "Tết ông Công", lễ cúng có cá chép vì người Việt cho rằng, ông Táo cưỡi cá chép lên trời.

Ngày xưa người ta đun bếp bằng rơm, rạ, củi trên các bếp có 3 cục đầu rau nặn bằng đất sét (3 trụ bằng đất sét đặt cách nhau khoảng 120 độ để đặt xoong, nồi cho vững), và sự tích Táo quân/thần bếp liên quan đến 3 cục đầu rau này. Người ta nghĩ ra câu chuyện 2 ông chồng và 1 bà vợ để tô vẽ cho 3 cục đầu rau (cũng na ná như Sự tích trầu cau, nếu User:Zatrach đã từng sống ở các vùng nông thôn Bắc Bộ thì nhận thấy ngay là bếp có 3 đầu rau hiện nay vẫn còn được sử dụng khá rộng rãi). Nó khó có thể liên quan đến Thổ công - là vị thần quản lý đất đai, có thể tồn tại ở những chỗ hoàn toàn vắng mặt các thần bếp, cũng giống như người ta nói "núi có sơn thần", thì vị sơn thần ấy có lẽ cũng đóng vai trò giống như thổ công ở đồng bằng, trong thế giới tâm linh họ đều được coi như là các vị thần trấn giữ vùng đất đồng bằng hay đất núi đó, không cho ma quỷ xâm phạm. Còn trong phạm vi gia đình thì thổ công trấn giữ nhà cửa, bảo vệ cho gia chủ khỏi mọi tai ương.

Phong tục ngàn xưa, trọng nam khinh nữ, nên chỉ có ông Táo là về trời, và phong tục này sẽ phải thay đổi, tương lai truyền thuyết sẽ không biết có ai nói đến phụ nữ về trời chăng?.

Đưa ông Táo nhưng lại rước ông bà (mùng 30 tháng chạp), tìm hiểu sâu vào những phong tục tấp quán xa xưa, chúng ta nhận thấy ông bà ta ngày xưa có quá nhiều huyền thọai về các tập quán. Nhìn ở gốc độ tích cực thì có tính cách khuyên răng, ví như ông Táo là nói đến cái ấm cúng trong gia đình, cái bếp ngày xưa thì ấm cúng, gia đình có những bữa cơm cùng nhau quay quần bên bếp lửa, con cái tụ họp vào những ngày cuối năm.

Ngày nay, xã hội phát triển hơn thế còn những kẻ tha hương thì không còn thấy cái bếp ngày xưa, không thể ngồi quây quần vui cùng không khí với người xung quanh, họ chẳng có phong tục này, thì mình cũng sẽ cho vào quên lãng, ông Táo nơi xa cũng chẳng còn ấm cúng, chỉ còn bếp lửa gaz hay điện và trong phút chốc cũng xong bữa cơm cho gia đình, còn buồn hơn thì tự ăn trong không khí vắng vẻ những ngày cuối năm xứ xa, Rồi nhớ lại cái không khí nhộn nhịp ai ai cũng lo việc cúng kiếng nấu nướng những ngày cận tết. Bồi hồi và nhớ lại Tết đến rồi, sao chẳng thấy vui.

Snowynguyen 2012
Tham khảo
http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%A1o_qu%C3%A2n
http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BA%A3o_lu%E1%BA%ADn:Th%E1%BB%95_c%C3%B4ng

Đọc tiếp →

QUÁN ĂN NGÀY TẾT

Những ngày tết, mọi người từ lớn đến bé đều có thú vui khác nhau, kể những thói quen thì chắc là cũng chỉ là những điều được lặp đi lặp lại mà thôi như chào đón mọi người đến nhà rồi lì xì cho con trẻ, ra ngoài xem ca nhạc buổi tối với khí hậu man mác mùa tết hay đi thăm người thân bạn bè, họp mặt nhau nhậu nhẹt vv.

Trong đó phải kể đến các quán ăn ngày tết, thôi thì đông chật người, vì ai cũng có tiền rỏn rẻn trong túi, chắc vì để dành nhiều ngày nên nhân dịp tết là mang ra xài cho hết, cứ ăn chơi thoải mái chẳng sao. Nhưng điều rất đáng để suy nghĩ, ngày nay rất nhiều quán ăn nhà hàng cao cấp mộc lên nhan nhãn giữa lòng thành phố hay ở các Tỉnh Thành, nhiều và nhiều lắm, thế nhưng cái chủ yếu là chưa thay đổi và chắc là còn lâu lắm thói quen này mới thay đổi như nhà vệ sinh thì phải được đưa vào nhà vệ sinh thế kỷ, đi vào rồi thì kết thúc việc ăn uống, vì có quay vào ăn lại chắc cũng thấy ngán vì vừa thấy cảnh tượng hãi hùng xảy ra trong nhà vệ sinh. Không người chăm sóc sạch sẽ,  ai đi thì cứ mà thoải mái vứt giấy hay đồ dơ bẩn ngay trong phòng vệ sinh của mình, có làm dơ chắc ai thèm quan tâm vì thói quen này đã đi vào lòng mọi người như là một việc thường lệ. Tranh nhau phòng vệ sinh, hay có cao cấp hơn thì có người lui tới xem xét chăm sóc, nhưng cái sạch sẽ thì chưa ai phát biểu mà chỉ có việt kiều về nước là kêu la, đến thăm rồi không dám quay lại.

Thói quen sống đẹp mà ngày nay chương trình tivi trong nước có vài phút phát sóng cho mọi người, nhưng không phải là chương trình hấp dẫn vì không được lặp đi lặp lại hàng ngày cho mọi người biết mà ăn vào tâm khảm với mọi người, như một chương trình phát sóng  nói về việc nhường chỗ trong xe bus cho phụ nữ mang thai, đây là một trong những đề tài mà phải nhiều năm mới có thể đi vào suy nghĩ của mọi người và sự thay đổi mai ra có hiệu lực. Những chương trình sống và giữ gìn sạch sẽ nơi công cộng, hay trẻ em và người già, phụ nữ mang thai vv là ưu tiên mọi lúc mọi nơi, điều này phải được đưa vào thói quen theo ngày tháng, chứ chỉ phát một lần rồi phát cùng chương trình này mà cứ thay đổi đề tài về gia đình vv thì thật là tiếc, bất cứ thói quen nào cũng phải được ngấm vào xương máu từng ngày, thì sự thay đổi sẽ dễ dàng hơn, còn chỉ một lần nói sau đó bỏ qua, thì công việc kia là vô bổ, chỉ để lại cho người xa xứ suy nghĩ, bao giờ Việt Nam thay đổi thói quen kia?.

Xa xứ, ai cũng muốn quay về nơi mình sinh ra hay nguồn gốc mình là người Việt, dù chỉ một lần trong đời, nhưng khi quay trở lại mà thấy tất cả là sự thay đổi bề ngoài, còn mọi thứ bên trong từ lối sống đẹp trong gia đình hay ngoài xã hội nơi công cộng hay những quán ăn sân vườn kia vv hàng mấy chục năm qua vẫn chưa hề thay đổi. Khi ra về còn mang cái bệnh trúng dịch tả vào những ngày thăm quê, uống hay ăn nhầm gì đây vào những ngày tết mà bụng cứ đau và tả lị, một kỷ niệm nhớ đời, đó là câu hỏi chẳng biết có đúng không? Tại sao việt kiều về là cứ phài mắc cái bệnh này. Câu trả lời chắc chắn là vì ở sạch quá sống không lâu theo câu nói trong nước. Nhưng điều cơ bản là Tây họ sống lâu hơn mình cả chục năm là chuyện ai cũng thấy. Hy vọng rằng, những nhà tri thức trong nước sẽ tìm ra câu trả lời, để thay đổi thói quen mà khi sống trong hay ngoài nước cũng chẳng có gì khác nhau, chứ đừng để ra hải ngoại là cả một sự mơ tưởng của mọi người, hãy lấy Nhật Bản và Korea, Singapore làm bài học bổ ích cho sự cải thiện của mình.

Quán ăn sẽ hết cảnh tượng vứt hết rau cải, giấy vv trên mặt đất hay nhà vệ sinh sạch sẽ hơn cho khách trong và ngoài nước. Những quán ăn ngày tết rồi sẽ sạch sẽ hơn và vệ sinh hơn đó là mong ước, để mọi người an toàn khi trở về quê hương mình. Ra đi mà vẫn muốn quay trở lại.ăn ngon miệng mà không sợ căn bệnh hay một triệu chứng đau bụng khi phải quay về sau những ngày tết ăn thỏa thích.

Snowynguyen 2012

Đọc tiếp →

CÂY SUNG NGÀY TẾT

Cây sung hay ưu đàm thụ hoặc tụ quả dong (danh pháp khoa học: Ficus racemosa, đồng nghĩa Ficus glomerata Roxb., 1802) là loại thân cây gỗ lớn, mọc nhanh, thuộc họ Dâu tằm (Moraceae). Cây mọc hoang dại ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới tại những nơi đất ẩm bìa rừng, nhiều nhất là ven các bờ nước ao, hồ, sông, suối.

Phía trước sân nhà, có cây sung, trái lúc nào cũng ra đầy cây. Trước đây, còn cả đàn chim về hót líu lo những buổi chiều tối hay có đàn dơi đến viếng.

Chiều về tiếng chim hót trên cây sung, Ba thích lắm, vì nó hót ríu rít, thế nhưng có nhiều kẻ đến bằng súng săn hay nạn thun. Má hay Ba phát hiện liền giũa một trận rồi họ tự bỏ đi. Chim này không được bắn, nó sợ sẽ bay mất. Ngay cả đàn dơi cũng thế, nó cứ đến vào buổi tối. Sau đó, thấy vài trái sung rơi lạch bạch trên mặt đất, chắc chắn là mấy anh dơi ăn rồi đụng những trái khác nó rơi vãi trên nền nhà.

Cây sung rất đặc biệt, vì cùi sung cứ ra trái sau khi trái rụng, cùi sung sẽ tiếp tục ra trái, từ đó đến giờ nó chẳng bao giờ được hái mất cùi vì như thế trái sẽ không còn nữa, nên mỗi khi ra trái dịp tết trông đẹp mắt, hầu như ai đến cũng xin hay mua vài nhánh, nhưng Má không cho hay bán trái trên cây. Nhưng Má mua vài trái nhái ở chợ, giống như trái sung mà cho họ, vì trái sung đâu ai dám hái, có ai đó nói là trưng bày trái sung trên bàn thờ chắc là sung giả. 

Mỗi khi sung ra trái đến khi chín nó chuyển màu đẹp lắm từ xanh sang vàng rồi hồng và đỏ, rất đẹp và nhìn ngon lắm nhưng khó ăn, nhưng có người hái trái sung còn sống làm dưa. Còn Má tôi thường để nó chín rồi lụm làm sương sa, ăn rất khó, nhưng Má nói là thuốc, ‘ thuốc đắng giã tật’, và sương sa sung ăn mát cơ thể, nhuận trường.

Khi sung chín, nó rụng thấy mà vui mắt, đang ngồi dưới gốc cây sung nó rớt một cái trúng đầu hay mặt cũng đau lắm. Buổi tối, là lúc sung rụng nhiều nhất, dưới gốc cây sung, ngày xưa Ba để một tấm dalle bằng sắt khoảng 4-5m², khi trái sung rụng kêu nghe vui tay vào giữa khuya hay sáng sớm. Ba mắc một cái võng ngang cây sung và bức tường nhà, Ba nằm đong đưa trên võng và trái sung rụng vô miệng cả nhà cười ngất.

Tết đến, Ba Má hay canh trái sung, người ta thì canh hoa mai ra hoa, Má nói sung là sung túc cả đời không đói, nên chăm sóc cẩn thận. Cây sung ngày nay vẫn ra trái, nhưng đàn chim không còn đến nữa, và tiếng chim hót ríu rít mỗi buổi chiều cũng chẳng ai để ý, đối với tôi cây sung là cái mà Ba quí nhất trong đời, vì ngày nào đàn chim cũng về đây cất tiếng hót vui vẻ. Ba đi rồi, đàn chim buồn chẳng muốn ghé thăm, tiếng hót của chúng cũng không còn nghe nữa, đâu ai buồn mà để ý đến  tiếng chim hót trong thành phố vào những buổi chiều.

Snowynguyen 2011

Tham khảo

http://vi.wikipedia.org/wiki/Sung

Đọc tiếp →

NỤ HÔN GIỜ GIAO THỪA

Giao thừa đến, kẻ tha hương chỉ trông chờ giờ phút này, mặc dù nó không phải phong tục của người Việt, nhưng vẫn cứ đón, theo phong tục Tây phương. Tiếng pháo nổ lách tách những ngày gần tết tây, làm lòng mọi người cũng xốn xang.

Tây phương có phong tục hôn nhau khi chuông điểm 12 giờ khuya, mọi người đang ăn ở nhà, hay tại nhà hàng, hay nơi công cộng, giây phút này thiêng liêng lắm. Họ ôm hôn nhau, chúc nhau năm mới vui vẻ, những cặp tình nhân thì vui hò và hôn nhau thắm thiết, những tràng pháo hoa tung lên bầu trời, người người reo vui theo tiếng nổ rền vang trông không khí náo nhiệt nhất. Chỉ những nơi công công người Việt hay châu Á không có thói quen này, chúng ta thấy rõ rệt sự khác biệt này và đứng nhìn họ hôn nhau. Kẻ thì vui cùng họ, người thì buồn rười rượi, vì phải ăn một cái tết trái với phong tục mà khi sinh ra chúng ta đã biết, nằm xem Tivi chương trình không phải tiếng ta mà phải hòa mình vào cái vui chung ấy. Chỉ những đứa trẻ sinh ra nơi đây mới hiểu hết cái vui ấy và hưởng trọn niềm vui này. 

Chúng chẳng hiểu sao cha mẹ mình không vui như chúng, chúng chưa hiểu hết ý nghĩa ngày tết nguyên đán, nên khi chúng thấy tết tây là cái tết chúng mong đợi, mong được vui chơi và thêm tuổi mới. Giờ phút giao thừa thiêng liêng của phương Tây làm cho lòng chúng ta cũng cảm thấy lắng đọng và suy nghĩ chuyện ngày xưa, gợi nhớ ngày giao thừa vui vẻ ăn uống cùng mọi người nhưng chỉ là họp mặt cho việc tụ họp đông vui, không mang ý nghĩa gì to lớn hay thiêng liêng.

Giờ giao thừa với lòng rộn rã chờ ngày tết nguyên đán đến, suy nghĩ người trong nước. Kẻ tha hương, thì tư lự ngày tết hết rồi, ngày nguyên đán có đến thì khi nào?, Tây phương họ đâu có quan tâm gì về nó, chúng ta vẫn làm việc bình thường mà, chẳng làm bánh tét hay mứt tết, chẳng cúng ông táo hay đông chí, chẳng dọn dẹp nhà cửa chờ đợi ai đến, có muốn thì cứ nấu một bửa ăn linh đình mà mời mọi người để cùng vui với mình, hay đến những nơi mà họ tổ chức cái tết ta mà có thể lát đát vài người Tây vì họ phải đến theo phong tục của người chung chăn gối, chứ họ có hiểu hết đâu ý nghĩa ngày  tết ta nó thiêng liêng thế nào.

Giờ giao thừa lòng người tha hương vẫn còn thấy thiếu thốn cái gì đó xa xăm, ở lại đằng sau đó với con đò nhỏ ven sông, với cậu bé trên lưng trâu, với cánh đồng thơm ngát mùi mạ non, với trùm khế ngọt cho ta tuổi ấu thơ vui vẻ cùng cha mẹ người thân thiết, thiếu cái mà ta gọi là quê hương khúc ruột ngàn dặm.

Giã từ những nỗi buồn năm cũ 2011

Snowynguyen 2012

Đọc tiếp →

NOËL XỨ XA 2011

Đọc tiếp →

BONNE ANNÉE

Bonne année chúc mừng năm mới, Tây thường nói câu nói này gần những ngày noël và tết đến.

Người Việt ta cũng chúc mừng năm mới nhưng là khi tết ta đến chứ không nói trước đó. Những phong tục cho thấy sự khác nhau giữa Tây và Ta. Những ngày này đường phố ngợp trời đèn và đèn những băng gôn trông không khí tưng bừng náo nức đến hết tuần đầu tháng 1 của năm mới. Làm cho chúng ta thấy vui vẻ hân hoan trong lòng, như ngày tết ta của ta khắp nơi cũng vui vẻ chuẩn bị tết đến. Nơi đây các cửa hàng náo nức bán hàng tết cho mọi người, ai ai cũng mua nhiều thứ để ăn mừng những ngày nghỉ này. Mình cũng thế, cũng lỉnh khỉnh tay xách nách mang, lòng cũng nao nức mà chuẩn bị đón tết tây theo họ, mặt thì ta nhưng đón tết tây như mọi người vì ai ai cũng nghỉ lễ như nhau. Nhưng khác ở chỗ ngày tết tây họ không đi ra đường đông đúc như tết quê ta, họ chỉ ăn uống cùng gia đình hay họp bạn bè ăn  nhậu một ngày rồi sau đó cứ thế mà ngủ đến sáng hôm sau rất trể, ngày thứ hai đầu tuần sau tết có thể rơi vào 3 hay 4 tây thì công việc lại trở lại nhịp bình thường của nó, không còn không khí tết dai dẵng như tết ta trong nước. Người tha hương cũng thế cũng ăn tết tây, cũng họp gia đình ăn uống gì đó, rồi sau đó đến tết ta cũng họp lại một lần nhưng không khí khác hơn, khác là vì ngoài đường phố thì nhịp sống tĩnh lặng như những ngày bình thường khác, còn chúng ta thì cứ náo nức chúc nhau năm mới phát tài mặc dù tết qua cả mấy tuần. Những người xa nhà theo những hoàn cảnh khác nhau đón tết cũng khác nhau, người đi học xa thì ăn uống cùng nhau ngày tết ta nhưng tết tây thì hiếm hoi hơn. Chỉ ở nhà xem chương trình trước tết những ngày tết tây rất hay hoặc ra phố xem có gì biễu diễn đặc biệt không để mà xem hay du lịch xa, ngoài ra chẳng có gì ồn ào, có thể tổ chức nhảy đầm hay ra discothèque mà nhảy nhót chứ chưa có gì nhộn nhịp hơn thế. Lòng nhớ nhà nếu chỉ một mình nơi xứ xa, mai mắn hơn có gia đình cha mẹ người thân con cháu thì không khí này vui vẻ hơn, nhưng cũng chỉ vài ngày ngắn ngủi. 

Còn người Việt trong nước không khí noël hay tết tây, tết ta cũng náo nức như nhau và kéo dài không biết bao nhiêu tuần sự náo nức đó ngoài đường phố. Noël thì trật đường đi, đi đâu không biết ai ai cũng đi, hiếm hoi lắm mới có một người ở nhà, chắc là người lớn tuổi.

Gặp nhau sau tết cũng câu nói ấy, vá chúc mừng sức khỏe cho cả năm. Sau ngày tết tây, mọi người trở lại công việc bình thường rồi cùng hòa vào cuộc sống như họ, sau đó thì cũng nhịp sống như thế mà không có không khí gì náo nức cho ngày tết ta. Ngày tết ta đến, bạn bè khắp nơi nhắc nhở từ những tấm thiệp tết. rồi chúc nhau, rồi lại hồi tưởng những ngày tết ta đến, nhớ lại quê hương cha mẹ, gia đình vv. Chương trình tivi cũng chẳng gì đặc biệt, rồi cùng nhau xem những cuốn DVD từ Mỹ chuyển sang, mua về mà xem cho qua ngày tết hay cùng nhau mở DVD lên xem ngày tết này.  

Chúc nhau ngày tết, năm mới vui vẻ sức khỏe cả năm, nhưng lòng mọi người tâm trạng không giống nhau. Người thì được thấy và vui vẻ cùng gia đình, người thì cô đơn nơi đất khách, lúc lòng cô đơn thường hay nghĩ về những kỷ niệm. Những ngày được ăn uống cùng gia đình bạn bè vui vẻ, cùng chạy xe ra đường như mọi gnười rồi bấm kèn inh ỏi nhúc nhích được mấy bước rồi mới đến đích. Cùng nhau ngắm đồ ai đẹp, trang điểm thu hút và hay nhất, rồi ăn những món ăn ngon miệng, nhưng cái chính là họp mặt nhau, những nụ cười lúc nào cũng trên môi, nói chuyện gì không biết đến giữa khuya mới xong. Ra về mà vẫn nghĩ rằng hôm nay vui quá, ngày mai thì cũng thế. Nhưng khi xa nó thì cảm giác ấy xa lắm, xa tất cả, nụ cười cũng chẳng thấy trên môi. Chỉ ngồi cùng nhau gợi lại kỷ niệm mà chẳng nghĩ rằng hôm qua sao qua nhanh quá. Ngày vui ấy nó xa và xa lắm, xa vạn dặm đường đi, nó mang theo nỗi lòng tha hương nơi đất khách.

Snowynguyen ngày cuối năm 2011

Đọc tiếp →

NGÀY NOËL NĂM ẤY

Người Việt Nam nói riêng, hay hầu hết các nước châu Á ngày nay kể niệm lễ Noël rất hoành tráng, linh đình cũng như Tết tây cũng tiệc tùng bạn bè nhưng chỉ một ngày mà thôi.

Thuở nhỏm lúc còn học tiểu học tôi rất thích ngày Noël, vì là trường học Tin Lành, nên ngày này đèn treo hai bên lối đi của nhà thờ, kế bên trường, rồi tối đến được  đi xem lễ, ban đồng ca của trường hát rất hay và mặc đồng phục rất đẹp, xem biểu diễn phục hiện chúa giáng sinh rất thích thú sống động. Mọi người náo nức ra đường đông đúc lắm, mặc dù người có đạo Thiên Chúa hay Tin Lành chắc không hết Tỉnh, nhưng thấy ai cũng đỗ xô ra đường hình như họ đi đến nhà thờ xem lễ như tôi chăng?. Không hẳn thế, vì các cặp trai gái dạo phố đi chơi ngắm thiên hạ chứ có đạo đâu mà đi xem lễ, chỉ tôi thích xem biểu diễn mới đến nhà thờ mà thôi. Mặc dù, chẳng biết họ làm gì nhưng thấy họ đọc kinh cầu nguyện tôi nín thinh, khi họ đứng thì tôi đứng theo, khi họ quỳ gối thí quỳ theo cho đúng phép. Nhưng tôi cũng chẳng được phép đi một mình, mà phải đi với bạn đồng lứa kế nhà, Mai cô hàng xóm hay cùng tôi dịp này, tôi nhớ rất rõ chỉ xem được đúng một lần trong đời và nhớ hoài, vì Má tôi nói chỗ đông người con nít không nên đến sẽ có nguy hiểm xảy ra, nhưng ngày nay chuyện này đúng thật. những chỗ tụ tập hay có khủng bố.

Noël năm ấy, tôi và Mai đến nhà thờ xem lễ, sau phần xem biểu diễn, chúng tôi đến đứng gần mõm đá có tượng chúa Jesu bên ngoài nhà thờ, thấy mọi người cầu nguyện, tôi cũng đến đứng gần, nhưng buồn cười lắm, tôi thì niệm phật, vì đâu biết nói gì khác hơn là Nam Mô a Di Đà Phật, mặc dù lạc quẻ, nhưng chắc ông Phật không giận. Khoảng 9g tối chúng tôi phải về nhà, vì chưa bao giờ tôi được đi chơi tối như hôm nay, tôi vui lắm, nhưng chỉ được phép thế thôi. Sau này, đến khi tôi trưởng thành, tôi cũng chẳng được đi xem lễ Noël ở các nhà thờ, rất muốn nhưng thời gian trôi qua nhanh, tôi lớn lên làm việc, những ngày này bạn bè, khách hàng mời mọc thế là cứ đi ăn tiệc chứ đâu có đến nhà thờ nữa để xem lễ, rồi ký ức ấy cũng qua đi. Ngày nay, nhớ lại ngày Noël năm ấy cùng bạn đến xem lễ nhà thờ, trong cái lành lạnh mùa gần tết, thế nhưng nơi đây thì lạnh lắm, tuyết rơi ngoài kia, lòng buồn nhớ lại năm nào được Má cho đi chơi Noël, thích lắm.

Con tôi sau này lớn lên, chắc nó cũng sẽ có ý nghĩ này, nhưng xứ này nó đi lễ chắc hiểu nhiều hơn mình, vì mình cũng chẳng giỏi tiếng Tây, nhưng tiếng ta sắp bị lãng quên rồi. Noël xứ người lạnh lẽo trong tuyết trắng xóa, lạnh buốt trong tâm, nhớ thương về quê Mẹ. Lễ Noël ở quê nhà ngày nay đẹp lắm, đèn treo khắp mọi nơi, và tại Sài Gòn đường Đồng Khởi (Tự Do), đèn treo sáng rực, chưa được xem tận mắt nhưng qua truyền hình, cũng thấy sự nhộn nhịp, sự thay da đổi thịt từng ngày của xã hội ngày nay.

Snowynguyen 2011

Đọc tiếp →

CÂY THÔNG NOËL

Những bông tuyết rơi vào mùa đông lạnh lẽo, ngày con tôi ra đời, tiếng bé khóc oa oa hòa nhịp đều theo những hạt tuyết rơi.

Mỗi năm, bé được thấy những cây thông rất lớn, với những tấm thiệp treo trên đó, những trái hỏa châu, sợi dây kim tuyến nhiều màu sắc, trông đẹp mắt. Thông mỗi năm mỗi nhỏ lại, vì bé lớn lên, bé tự tay kết những hạt châu ấy lên cây, bé rất thích, khi Noël đến bé cứ nói ‘đến Noël rồi ba mẹ ơi, mang cây thông ra gắn hoa’. Nay bé chuẩn bị bước sang năm thứ bảy, bé gắn được những trái thông cao hơn và cao hơn. Nhưng bé chưa bao giờ thấy cây thông quê nhà, nó thế nào và ra sao?. Bé rất thích tuyết, thích trượt và ném tuyết, nhưng sợ cái lạnh mùa đông?, chẳng hiểu vì sao?.

Rồi một ngày, bé sẽ được đặt chân lên đất mẹ, nơi mà ba mẹ bé sinh ra, được nói tiếng Việt với mọi người được nô đùa với những trẻ em Việt tại quê nhà là điều quý nhất trong đời bé. Không như xứ sở này, tìm một bạn đồng lứa nói tiếng Việt chắc là phải đi xa lắm họa chăng gặp được bé nào đó nói tiếng Việt, nếu không tiếng Tây và những danh từ trẻ con xem ra nhanh hơn trong giao tiếp của bọn trẻ. Những tiếng lóng của trẻ thơ bất cứ nơi đâu cũng có, người lớn phải học mới hiểu chúng nói gì.

Cây thông, những tưởng chỉ có thể ở xứ lạnh, ngày nay xứ nóng cũng có nhiều cây thông, nó cũng to lớn lắm, và đầy trái hỏa châu nhiều màu sắc, thế nhưng chắc chắn rằng nó được tạo nên trong không khí ấm áp hay nóng bức của miền nhiệt đới chắc hẳn nó không lãng mạn, và mang nhiều tâm sự của những kẻ tha hương ngày Noël đến.

Snowynguyen 2011 

Đọc tiếp →

TẾT VÀ LỄ HỘI, NGƯỜI DÂN SÓC TRĂNG

Sóc Trăng là một tỉnh ven biển thuộc đồng bằng sông Cửu Long thuộc Việt Nam, nằm ở bờ phải sông Hậu miền Nam Việt Nam, nằm trên trục giao thông nối liền Cà Mau, Bạc Liêu với Thành phố Sài Gòn , cách Thành phố Sài Gòn 240 km. Diện tích 3.223,3 km², dân số 1.289.441, chủ yếu là người Kinh, người Khmer và người Hoa

Tỉnh Sóc Trăng là mái nhà chung của ba dân tộc anh em: Kinh, Hoa, Khmer. Với trên 350.000 người Khmer, chiếm trên 29% dân số Sóc Trăng, là địa phương có đồng bào Khmer chiếm số đông nhất cả nước. Bà con Khmer sống quần tụ trong các phum sóc hoặc thành xóm, thành làng ẩn mình sau những rặng cây xanh, lấy ruộng nương, rẫy bái, chăn nuôi gia súc gia cầm hoặc các ngành tiểu thủ công nghiệp truyền thống làm phương tiện sinh sống chính. Những huyện có đông đồng bào Khmer nhất: Vĩnh Châu, Mỹ Xuyên, Mỹ Tú, Thạnh Trị. Người Hoa tập trung tại các thị xã, thị tứ, thị trấn lớn và thiên về thương mại, dịch vụ, kinh doanh.
Sóc Trăng là tỉnh có đồng bào người Hoa sinh sống xếp thứ nhì cả nuớc, chỉ sau thành phố Sài Gòn, chiếm tỉ lệ khoảng 7 % dân số địa phương, tương đương khoảng 90 ngàn nguời. Và cũng như ở những tỉnh thành khác, nói đến bà con nguời Hoa Sóc Trăng, họ sống thành cộng đồng đông đúc bất cứ nơi đâu, người Việt cũng ảnh hưởng nhiều về phong tục của người Hoa sống trong vùng.

Lễ Ooc-om-Bok

Thời điểm tổ chức lễ hội Ooc-Om-Bok là lúc thời tiết bắt đầu sang mùa khô, lúa ngoài đồng chớm chín. Lễ hội có ý nghĩa tạ ơn Thần Mặt Trăng và cầu mong điều lành, may mắn, cầu mưa thuận gió hoà, mùa màng tươi tốt, nhà nhà ấm no hạnh phúc.

Lễ cúng trăng vào tối ngày 14 tháng 10 (âm lịch), thời gian hành lễ trước khi mặt trăng lên đến đỉnh đầu. Vị trí hành lễ đặt tại sân của từng nhà, sân chùa hay nơi rộng rãi không bị che khuất ánh trăng. Tại đây người ta chôn hai cây tre (hoặc tầm vông) làm trụ. Phía trên buộc một cây xà ngang dài chừng 3m, trang trí hoa lá (giống như một cổng chào). Phía dưới kê bàn đặt lễ vật. Lễ vật gồm có cốm nếp, các loại sản vật nông nghiệp có tinh bột (khoai lang, khoai môn, sắn), hoa trái (dừa, chuối, bưởi, cam...), bánh kẹo. Với lòng thành kính, mọi người ngồi chắp tay trước bàn thờ, mặt hướng lên mặt trăng, một cụ già làm chủ lễ đọc lời khấn Thần Mặt Trăng, sự biết ơn của con người đối với thần, xin thần tiếp nhận lễ vật và ban phước lành cho họ.

Sau khi cháy hết tuần hương, người già gọi trẻ con đến ngồi xếp bằng trước ban thờ. Cũng động tác chắp tay thành kính trước ban thờ Mặt Trăng, sau đó một cụ già dùng tay nhúm một ít cốm và lễ vật khác, đút vào mồm từng đứa trẻ, tay kia vỗ lưng và hỏi ước muốn của chúng năm nay là gì? Năm nào câu trả lời của các em suôn sẻ, lễ độ, rành rọt thì người lớn tin rằng năm đó mọi điều tốt lành sẽ đến với họ. Cuối cùng mọi người hạ cỗ cùng nhau hưởng lễ vật, trẻ nhỏ nô đùa, múa hát dưới trăng. Nếu có khách đến vào ngày này thì họ sẽ có quà bằng cốm giẹp.
Tại các ngôi chùa Khmer đêm 14 tháng 10 còn có tục thả đèn nước trên sông và thả đèn gió bay lên trời. Theo quan niệm của người Khmer, tục thả đèn nước sẽ xua tan bóng tối, sự ô uế và buồn bã, giữ lại sự bình yên trong phum, sóc. Nhiều hoạt động sân khấu truyền thống Khmer như đoàn Dù kê, Rô băm biểu diễn phục vụ khách hành hương chảy hội vào tối 14 này.

Đua ghe ngo

Theo phong tục cổ truyền của người Khmer, ngày hôm sau lễ cúng trăng (15/10) là tục đua ghe ngo. Trước khi đi dự thi, cộng đồng thường làm lễ tạ thần và tổ chức chiêu đãi những người tham gia cuộc thi. Đội đua gồm những trai tráng khoẻ mạnh, có kinh nghiệm, được lựa chọn rất kỹ từ trước. Mỗi đội có trang phục đẹp, mũ cùng màu.

Tham gia cuộc đua có hàng chục chiếc ghe đại diện cho các chùa hay cộng đồng ở nhiều địa phương. Ban tổ chức chia các đội ghe tham dự thành hai nhóm A và B. Thông thường nhóm A là các ghe đã được xếp hạng trong mùa giải trước. Nhóm B là tất cả các ghe ngo còn lại.
Nhạc ngũ âm, tiếng trống, tiếng cồng và tiếng hò hụi của các đội đua đang khởi động làm sôi động cả khúc sông. Trong đua ghe ngo, việc cầm lái, giữ lái để chiếc ghe đi đúng hướng, nhịp bơi của những mái dầm phải thật nhịp nhàng là những yếu tố quyết định đến tốc độ của chiếc ghe.
Hội đua ghe ngo được tổ chức hàng năm ở thị xã Sóc Trăng, những năm gần đây có nhiều địa phương đến tham gia như Cần Thơ, Bạc Liêu, Cà Mau, Kiên Giang, thậm trí còn có đội ghe ngo đến từ Căm Pu Chia. Điều này chứng tỏ lễ hội gắn liền với môn thể thao truyền thống này đang phát triển mạnh mẽ, trở thành sự kiện văn hoá truyền thống lớn ở Việt Nam.

Ba dân tộc anh em sống đan xen từ nhiều đời, nay làm cho Sóc Trăng có những nét văn hóa riêng độc đáo. Lễ hội nghinh ông cúng biển huyện Vĩnh Châu, Tết Đoan ngọ, Thanh minh, Tết Trung Thu, Tết Nguyên đán, Lễ hội cúng trăng , đua ghe ngo, Lễ hội Chol Chnam Thmay, Ooc-om-Bok … luôn thu hút đông đảo người dân trong ngoài tỉnh. Mỗi lễ hội đều mang đậm dấu ấn phong tục, tập quán, nếp sống văn hóa của cả ba dân tộc anh em, từ niềm vui thắng lợi được mùa, đời sống cải thiện và tình đoàn kết keo sơn gắn bó.
Lễ hội cúng phước biển Chrorumchec ỡ Vĩnh Châu

Người Khmer Sóc Trăng có rất nhiều lễ hội truyền thống trong năm, tất cả đều gắn với tín ngưỡng và sinh hoạt cộng đồng, đặc biệt, ở huyện Vĩnh Châu, dân gian gọi là lễ cúng phước biển - được tổ chức vào ngày 14, 15 tháng 2 (âm lịch) hàng năm, thu hút hàng vạn lượt người tham dự.

Lễ cúng phước biển Vĩnh Châu đã tồn tại từ hàng trăm năm nay và luôn được tổ chức tại ấp Đôn Chếch, xã Vĩnh Châu, huyện Vĩnh Châu, tỉnh Sóc Trăng.
Ý nghĩa của lễ này là cầu quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, đồng thời cũng là để tưởng nhớ đến các bậc tiền nhân đã có công khai hoang mở cõi, tạo lập vùng đất, tạ ơn trời đất thánh thần đã cho họ có được cuộc sống ấm no, tạ ơn biển cả đã cho họ nhiều tôm cá, tạ ơn bãi bồi đã cho họ những cánh đồng xanh, hạt vàng nặng trĩu.

Lễ hội Nghinh Ông được xem là một trong những ngày lễ mang đậm tính truyền thống của những ngư dân vùng biển. Theo tín ngưỡng lâu đời, tục thờ cá Ông là một nét đặc sắc trong đời sống tâm linh vì cá Ông là một vị thần luôn giúp ngư dân vượt qua những phong ba bão táp, mang lại mùa thu hoạch hải sản bội thu.

Tết Chôl Chnăm Thmây của người Khmer

Có hai lễ hội quan trọng hàng đầu là: Tết Nguyên đán của người Việt và Tết vào năm mới (Chol Chnam Thmay) của đồng bào Khmer. Tết Chol Chnam Thmay tháng tư dương lịch, đây là thời gian khô ráo, mùa màng đã gặt hái xong, người dân tha hồ mà vui tết.

Những ngôi chùa Khmer là trung tâm các hoạt động Tết Chol Chnam Thmay với lịch trình chính: ngày thứ nhất, khoảng 5 giờ chiều mọi người diện những bộ quần áo đẹp mang nhang đèn vào chùa làm lễ Mah sâng kran dưới sự điều khiển của vị sư Achar trụ trì, ngày thứ hai bà con làm lễ dâng cơm sớm và trưa cho các vị sư sãi, chiều đi đắp núi cát gọi là Pu Phnôm, ngày cuối mọi người dâng lễ vật cúng phật và làm lễ cầu siêu cho người quá vãng… Bên lề Chol Chnam Thmay có nhiều hoạt động vui chơi rất đặc sắc như múa hát, thả đèn gió, thả đèn nước với ý nghĩa tống tiễn năm cũ, rước năm mới đến mang theo bao nhiêu điều tốt lành. Thả đèn gió thường lúc đêm khuya, gió lặng. Những cánh đèn gió bay cao, bay xa đến còn một chấm đỏ chấp chới hòa vào bầu trời mênh mông đầy sao lấp lánh thật ngoạn mục…
Chịu ảnh hưởng của đạo Bà la Môn và của đạo Phật hệ phái Tiểu Thừa, người Khmer ăn Tết khác hơn người Việt, người Trung Quốc hay người Tây Âu. Ngày tết của đồng bào Khmer được gọi là "Chôl Chnăm Thmây".

Theo khoa thiên văn truyền từ Ấn Độ sang thì người Khmer tính ngày đầu năm bằng hai lối vào:

CHOL: tính theo sự vận chuyển của Mặt Trăng và đánh dấu việc thay đổi 12 con thú tượng trưng của 12 con giáp trong một kỳ ( người Khmer cũng lấy hình tượng 12 con như người Việt để tính năm nhưng chỉ khác là họ lấy hình tượng con Thỏ thay cho con Mèo và con Bò thay vì con Trâu như người Việt).

CHNAM: tính theo sự vận chuyển của Mặt Trời và đánh dấu bước đầu năm mới.

Thường CHOL được tính vào đầu tháng CHÉTT là tháng 3 âm lịch của người Việt, nhằm khoảng giữa tháng 4 dương lịch còn CHNAM thì thay đổi tùy theo Trăng tròn và khuyết nhằm ngày 12, 13 hay 14 âm lịch.

Giờ vào năm mới của người Khmer không giống giờ của người Âu hay Á là cứ vào nữa đêm lúc không giờ là giao thừa mà giờ cứ thay đổi luôn. Năm 1966, giờ giao thừa nhằm 9 giờ đêm ngày 13 tháng 4, năm 1967 giao thừa vào 5 giờ 21 phút sáng ngày 14 tháng 4.

Trong đêm giao thừa, trên bàn thờ có bày sẵn 5 nhánh hoa, 5 đèn cầy, 5 cây nhang, 5 hạt cốm và nhiều loại trái cây. Cha mẹ, ông bà tập hợp con cháu lại, ngồi xếp chân về một phía trước bàn thờ tổ tiên, đốt nhang đèn, vái ba cái để tiễn đưa Têvêđa cũ và rước Têvêđa mới, mong được ban phúc lành. Họ tin rằng Têvêđa là ông tiên được trời sai xuống chăm sóc dân chúng trong thời gian một năm, hết nhiệm kỳ sẽ có vị khác xuống thay thế.

Sáng ngày thứ nhất (Sangkran) lễ rước "Maha Sangkran mới". Lễ này có thể tổ chức sớm hay muộn trong ngày, miễn là chọn đúng giờ tốt, theo quan niệm của người Khơme. Mọi người được tắm gội, mặc quần áo đẹp, mang nhang đèn, lễ vật đến chùa. Dưới sự điều hành của ông Acha, mọi người xếp hàng đi vòng quanh chính điện 3 lần để làm lễ chào mừng năm mới.

Ngày thứ hai (Wonnabót), mỗi gia đình làm lễ dâng cơm buổi sớm và buổi trưa cho các vị sư sãi. Theo đạo Phật Tiểu thừa, thì các ngày lễ tín đồ đi chùa lạy Phật có bổn phận mang cơm và thức ăn dâng cho sư sãi. Buổi chiều, người ta làm lễ "Đắp núi cát" (Puôn phnôm khsach) ngay tại khuôn viên chùa, để mong gặp được điều lành. Tập tục này cũng bắt nguồn từ một sự tích của một thợ săn bắn gắn với ma thuật cầu mùa của người xưa. Ngày thứ ba (Lơn Sắk), sau khi đã dâng cơm sáng cho các vị sư ở chùa, người ta làm lễ tắm tượng Phật bằng nước có ướp hương thơm, rồi sau đó tắm cho các vị sư cao niên ở chùa, nhằm rửa sạch hết cái cũ, những bụi bặm của trần thế trong năm cũ, để bước sang năm mới với một thân thể sạch sẽ hoàn toàn mới.
Tiếp theo đó là lễ cầu siêu (Băng Skôl). Các vị sư được mời đến tháp lưu giữ hài cốt của những người quá cố để cầu kinh, mong linh hồn họ được siêu thoát. Đến trưa, mọi người về nhà để làm lễ tắm tượng Phật thờ trong từng gia đình, rồi chúc mừng cha mẹ, ông bà, dâng bánh trái để tạ ơn.
Trong ba ngày Tết Chôl Chnăm Thmây của đồng bào Khmer Nam bộ, bà con Khơme còn đi thăm hỏi, mừng tuổi năm mới cho nhau, chúc nhau sức khỏe, cuộc sống yên vui, phát đạt. Tối đến, người ta đốt pháo thăng thiên (thả đèn gió), thả diều, đánh quay lửa... Các cụ già kể chuyện thần thoại, cổ tích cho con cháu. Gái, trai tham gia các cuộc hát đối đáp aday, hát dùkê, múa rômvông...

Không khí các phum, sóc, chùa chiền nhộn nhịp suốt đêm ngày. Người Khmer tin rằng, năm mới sẽ đem đến những điều tốt lành, thịnh vượng, được mùa và hạnh phúc cho mọi gia đình hơn năm cũ.

Đàn ông lớn tuổi ngồi xếp bằng, nhỏ tuổi ngồi ở tư thế hai chân xếp thành một góc vuông (đều co lại, một chân sát đệm, một chân dựng lên), phụ nữ thì ngồi xếp "chè he" (hai chân co lại và xếp về một bên cho kín đáo). Khi ăn, người Khơ-me cũng dùng đũa như người Việt, người Hoa, nhưng người nào ăn xong, thì hai tay cầm đôi đũa lên ngang trán, xá ba xá biểu thị lòng biết ơn người làm ra vật thực.

Thức uống của người Khmer Sóc Trăng phổ biến là nước mưa chứa vào lu, tích lại trong mùa mưa, dùng để uống cả năm; hoặc nước trà dùng cho người già và để tiếp khách trong các lễ lộc, tiệc tùng, đãi khách, người Khmer thường dùng rượu trắng hoặc rượu ngâm thuốc, được nấu từ gạo, nhưng rượu không được dùng trong chùa, vì đây là điều giới cấm.

Ngày nay, nhận thức những lễ hội của cộng đồng các dân tộc anh em tại Sóc Trăng là một mảng không thể tách rời trong đời sống văn hóa mới lành mạnh trên tinh thần về xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Tỉnh Sóc Trăng đã có những nỗ lực lớn khôi phục, phát huy giá trị tinh túy. Tết Chol Chnam Thmay, một trong những lễ hội chính hàng năm của đồng bào Khmer.
Phát huy những lễ hội văn hóa truyền thống đặc sắc còn nhằm gắn với khai thác tốt, song song đó, còn có đua ghe ngo, đua thuyền rồng và các hoạt động văn hóa tại khu Văn hóa Hồ Nước Ngọt, thị xã Sóc Trăng. Trong dịp này du khách kết hợp vui tết cổ truyền cùng bà con, thăm thú các ngôi chùa nổi tiếng: chùa Dơi, chùa Chén Kiểu, chùa Đất Sét, xem đua ghe ngo hoặc tham quan hội chợ, mua sắm, chơi thuyền trên sông Hậu trong khuôn khổ các tour du lịch sinh thái.

Tết của người Khmer cũng có ý nghĩa giống như tết cổ truyền của các dân tộc khác trên đất nước Việt Nam, nhưng cách tổ chức và tập tục khác nhau, vì đa số người Khmer đều là tín đồ của Đức Phật. Ngày tết, mọi nhà đều làm bánh ngọt, bánh tét, hoa quả hương đèn dâng lên chùa Lễ Phật, sau đó cùng với sư sãi khách khứa dùng. Tết đến, nhiều gia đình vào ở trong chùa làm công quả, vừa vui chơi, vừa được dự lễ, vì mọi nghi thức, vui chơi sinh hoạt trong 3  ngày Tết đều tập trung tại chùa.

Lễ hội Cúng Dừa, các lễ hội cúng đình ở các địa phương trong tỉnh, một số loại hình sân khấu nghệ thuật dân tộc Khmer như Dù Kê, Rô Băm v.v. ..

Người Tiều ăn Tết 

Chùa Ông Bổn đêm trừ tịch

Khi nhà Thanh cướp ngôi nhà Minh vào năm 1679 - 1680 thì Dương Ngạn Địch, Hoàng Tiến, Trần Thắng Tài bỏ nước chạy định cư tại Gia Định, sau đó là Mạc Cửu đến Hà Tiên.

Nhóm “di thần nhà Minh” ở Việt Nam này lập ra 5 bang: Quảng, Tiều, Hẹ, Phúc Kiến và Hải Nam, nhưng đông nhất là 2 bang Quảng và Tiều. Người Quảng phần lớn là thương gia, mở tiệm nước, nhà hàng ở các thị xã và thành phố lớn. Còn số đông người Tiều thì ngụ cư bất cứ nơi nào có thể kiếm ra tiền.

Người Tiều ở vùng đồng bằng sông Cửu Long sống chan hòa với cộng đồng người Kinh và Khmer, chủ yếu mở chành lúa, bán hàng xén, trồng rẫy. Họ lấy vợ người Việt, người Khmer, hòa nhập cùng các lễ tục của cộng đồng nhưng vẫn giữ nét văn hóa cổ truyền của dân tộc mình.

Mỗi năm, cứ vào dịp gió bấc thổi, trong ba tuần lễ đầu tháng Chạp là người Tiều bắt đầu ăn Tết Nguyên đán. Mỗi gia đình chọn một ngày thuận tiện để làm lễ tạ ơn thần, cầu an, cầu phước tại chùa hoặc tại nhà. Lễ vật không thể thiếu trong ngày này là bánh hồng đào. Bánh hồng đào còn có tên gọi bánh lá liễu hoặc bánh ba góc. Đây là loại bánh được cách điệu từ quả đào tiên theo quan niệm của người Trung Quốc vốn tượng trưng cho sự trường thọ.

Ngày Đông chí, họ nấu nồi chè xôi nước. Cúng xong, cả nhà xúm xít ngồi ăn, gọi là “ăn ỷ” “chịu tuổi”, mừng năm mới. Trong ngày này, các cháu bé còn thích thú được ăn món “câu lâu chí” làm bằng nếp xay nấu chín, quết thật nhuyễn, viên từng viên cỡ đầu ngón tay cái, thấm dầu ăn, sắp vào dĩa rồi rắc đậu phộng rang đâm sơ, chan nước đường thắng sền sệt. Cái thứ bánh vừa ngọt đường, ngọt tinh bột, béo giòn đậu phộng ấy cứ quện chân răng khi nhai.

Cũng được ăn duy nhất trong năm, ngày 24 tháng Chạp âm lịch (không phải vào ngày 23 tháng Chạp âm lịch như người Kinh) đưa ông Táo về trời, họ làm bánh củ cải cúng. Bánh mặn hoặc chay đều ngon vì lạ miệng. Càng ăn càng thích vì mỗi năm cũng chỉ được ăn một lần vào mấy ngày này.

Không như người Kinh chỉ dán cặp liễn đối trước cửa nhà, Tết đến, người Tiều dán khá nhiều liễn bên trong và bên ngoài nhà. Màu đỏ của liễn làm ấm áp không gian cư ngụ. Chữ trên liễn thường là những câu như: “Ngũ phúc lâm môn” (Năm phước vào cửa), “Long mã tinh thần” (Tinh thần rồng ngựa), “Xuất nhập bình an” (Vô ra bình an), “Vạn sự như ý” (Muôn việc đều như mong muốn)...

Tất cả các câu liễn này để tới cuối năm mới thay câu mới. Ngoài liễn, từ hơn nửa thế kỷ trước, người Tiều còn treo tranh Tết, gọi là “niên họa” - một loại hình nghệ thuật truyền thống của người Trung Quốc. Theo dân gian, niên họa có tác dụng trừ tà, chiêu phúc cầu tài, đồng thời cũng thể hiện ước mơ, khát vọng, tư tưởng, tình cảm, thẩm mỹ của người xưa.

Theo tư liệu, niên họa bắt nguồn từ tranh Môn thần thời Nghiêu Thuấn cổ xưa. Tuy nhiên cũng có thuyết cho rằng niên họa khởi phát từ thời Đường và thịnh hành vào thời Tống. Hiện nay, bức niên họa xưa nhất được tìm thấy thuộc thời Tống có tên là “Tứ mỹ đồ”, vẽ bốn người đẹp chim sa cá lặn nổi tiếng Trung Quốc là: Vương Chiêu Quân, Triệu Phi Yến, Ban Cơ và Lục Châu.

Tuy nhiên, đáng chú ý nhất là ý nghĩa tượng trưng của một số hình tượng trong niên họa cát tường là: gà, voi, dê, nhện, hổ, dơi, diều, hươu nai, hạc, cá, lựu, bầu, hoa cúc, hoa mẫu đơn, tre trúc, kỳ lân, hoa sen... Tất cả đều mang ý nghĩa đẹp đẽ, viên mãn trong cuộc đời con người.

Ngày 30 hoặc 29 Tết (nếu là tháng thiếu) thì người Tiều dọn dẹp nhà cửa, rửa quét sân nhà sạch sẽ. Làm như vậy, họ còn nhằm áp dụng tục kiêng cữ không quét nhà trong ba ngày Tết. Bởi, họ cho rằng từ 11 giờ đêm 30 Tết (hoặc 29 Tết, tháng thiếu) cho đến hết ngày mùng 3 Tết, nếu quét nhà là “hất” thần Tài ra khỏi cửa, không nên.

Trong ba ngày này, vạn bất đắc dĩ phải quét nhà thì họ quét vào trong nhà và vun rác thành đống trong góc, như một cách tích tụ tài lộc trong suốt cả năm (ngày thường họ cũng quét nhà từ ngoài vào trong rồi mới hốt).

Cũng cùng một ý nghĩa như vậy, từ sáng mùng một Tết cho đến hết ngày mùng ba Tết, mọi người trong gia đình không được làm điều xấu, cự cãi nhau, đánh nhau hoặc nói những điều không tốt đẹp. Tập tục này nhằm giúp con người hoàn thiện mình trong những ngày đầu năm mới, nhưng thực ra là muốn họ đẹp hơn trong cuộc sống suốt 365 ngày sắp tới. 

Đêm trừ tịch, người Tiều bày mâm trái cây cùng bánh trái cúng đón giao thừa. Trong số trái cây đó, nhất thiết phải có trái quýt. Trái cây này tiếng Tiều đọc giống như “cát”, mang ý nghĩa cát tường tức may mắn, bởi họ quan niệm năm mới phải “ngọt ngào” mới tốt đẹp.

Lại nữa, vì “Tài thần thích ngọt” nên dù cúng trà cũng phải trà đường. Dù cúng kẹo bánh gì, nhất thiết phải có thèo lèo. Còn trái cây phải có dưa hấu vì họ quan niệm ruột dưa màu đỏ sẽ đem lại may mắn, hạnh phúc suốt năm. Riêng hột dưa mang ý nghĩa “bách tử thiên tôn” (trăm con ngàn cháu).

Đặc biệt, giàu nghèo gì, trong nhà họ cũng phải có ổ bánh tổ. Bánh tổ làm bằng bột gạo, nếp và đường, đổ theo khuôn. Theo Hán tự, bánh này có bộ chữ “bộ bộ cao thắng”, nghĩa là mong cho cuộc làm ăn năm này qua năm khác phát triển.

Tiếng Hán còn gọi bánh tổ là “niên cao”, nghĩa là năm nay cao hơn năm trước, càng ngày càng phát triển. Người Tiều ngày Tết còn hay cúng lẩu cá. Cá tiếng Hán phát âm giống như “dư”, hàm ý dư dả cả năm.

Cũng trong đêm thiêng liêng giao hòa giữa năm cũ và năm mới, người Tiều đổ xô đến các chùa Ông Bổn, chùa Bà Thiên Hậu (còn gọi Bà Mã Châu) hoặc chùa Phật Bắc tông để cầu xin tài lộc và phúc đức trọn năm cho gia đình.

Sáng mùng một Tết cả nhà xúm xít quanh ông bà, cha mẹ để chúc Tết. Sau đó, con cháu được ông bà, cha mẹ “lì xì”. Trong sáng sớm đầu năm này, đoàn hát rong vài ba người tay xách nách mang trống, kèn, chập chã, song lan đi dài theo các phố. Gia đình nào cũng hớn hở mời họ vào nhà.

Thế là tiếng đờn lời ca réo rắt vang lên thật rôm rả, vui tai, đúng như tên gọi của ban hát: “Xung hỉ” (vui vẻ ngày xuân). Tùy theo số tiền gia chủ lì xì mà họ hát bài dài hay ngắn, nhiều hay ít. Tiếc thay, không biết các ban hát này “hồn ở đâu bây giờ”? 

Mùng hai Tết, như thông lệ mỗi tháng 2 lần (mùng hai, 16 âm lịch), họ cúng “mừng kha” (cô hồn). Ngày thường có gì cúng nấy (qua loa vài cái bánh in, bánh men...) nhưng ngày Tết nhà giàu thì cúng gà, vịt, còn nghèo thì cúng thèo lèo cứt chuột cho đậm đà phong vị ngày xuân. Cúng xong, họ vãi muối gạo khắp bốn hướng nhằm xua đuổi tà ma, mong nhà cửa được bình an, tốt đẹp...

Ăn Tết, trong khi người Quảng cữ thịt vịt vì sợ tiếng kêu “cạp cạp” của nó khiến quanh năm làm ăn không khá thì người Tiều lại thích làm món vịt ram như thứ đồ khô để ăn dần. Vịt lựa con mập, lớn, đem luộc rồi chặt từng miếng vừa ăn, ram trong chảo mỡ sôi. Khi mỡ rút vào thịt vịt thì nhấc xuống, rắc muối hột, xốc đều, để nguội, cho vô thố lớn. Nước luộc vịt được tận dụng nấu xôi ăn với vịt ram tưởng không gì khoái khẩu bằng.

Chiều 30 Tết (hoặc 29 Tết nếu tháng thiếu, cúng đón ông bà) cũng như mùng ba Tết (cúng tất, tiễn ông bà), họ nấu rất nhiều món, nào canh, cù lao, xào, luộc, nướng, kho, bày ê hề trên bàn thờ gia tiên.

Cúng xong, cả nhà xúm xít ăn. Ăn không hết, tất cả các món đó cho vô nồi bự, nêm “cứng” muối, để dành ăn nhiều ngày, gọi là “xào bần”. Đây là loại canh độc đáo vừa ngon vừa tiết kiệm, mỗi năm chỉ được ăn vào ngày Tết hoặc giỗ chạp.

Ngoài ra lễ cúng đình Năm Ông diễn ra rằm tháng giêng hàng năm, sau ngày tết tại Đình năm ông mọi người kéo nhau đi viếng chùa và cúng váy cho một năm làm ăn khám khá, sau đó xem hát hồ quảng tại đình, dòng người đông đúc những ngày sau tết.

Tết của người kinh

Tết Đoan Ngọ hay Tết Đoan dương, ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch, là một ngày Tết truyền thống tại Trung Quốc cũng như một số nước Đông Á như Triều Tiên, Việt Nam. Tết Đoan ngọ tồn tại từ lâu trong văn hoá dân gian Phương Đông và có ảnh hưởng đến sinh hoạt văn hoá. Ở Việt Nam, dân gian còn gọi là Tết giết sâu bọ.

Tại cồn Mỹ Phước Sóc Trăng đã tổ chức lễ hội sông nước miệt vườn, giới thiệu những tiềm năng du lịch của đất cồn, các loại cây trái và nhiều món ăn dân dã nhưng đậm đà hương vị của vùng sông nước miền Tây Nam bộ. Lễ hội tết Đoan Ngọ còn có nhiều hoạt động văn nghệ, thể thao như đua thuyền rồng, nhảy bao, bịt mắt đập nồi đất, kéo co... xem trình diễn chiên bánh xèo vừa ngon vừa giòn tại ngày hội sông nước miệt vườn.

Sáng 22-1 (nhằm ngày 30 tháng Chạp), không khí Tết ở Sóc Trăng đã rộn ràng trong từng phum sóc Khơme cho đến tận TP Sóc Trăng. Tại Sóc Trăng, hầu hết các loại nông sản phục vụ Tết Nguyên đán đều được bà con Khơme đưa từ các phum sóc xa xôi lên TP Sóc Trăng phục vụ chợ Tết.

Dọc theo bờ kè hai bên sông Maspéro - TP Sóc Trăng, hàng trăm nhà vườn từ Bến Tre, Đồng Tháp… mang hoa đến bán; dưa hấu từ quê cũng được đưa về TP Sóc Trăng.

Ngoài đường phố cũng rộn ràng tiếng trống múa lân nhưng bên trong các cơ sở sản xuất lạp xưởng, các công nhân vẫn tiếp tục cho “ra lò” những cây lạp xưởng thơm ngon phục vụ cho thị trường Tết Nguyên đán Nhâm Thìn bởi lạp xưởng là một loại đặc sản không thể thiếu của tỉnh Sóc Trăng trong những ngày Tết.

Nếu từ Sóc Trăng bạn đi về Cần Thơ, Đại Ngãi, Long Phú, bạn sẽ thấy giữa đồng ruộng mênh mông, có một vài đám người ca hát vui vẻ. Bạn cũng đừng bỡ ngỡ, bởi vì đời sống dân Sóc Trăng là một đời sống nặng về xã hội, ý thức rõ ràng về liên đới, tập thể hòa đồng, nhân ái, nơi mỗi cá nhân, nơi mỗi gia đình. Bạn hãy đến quan sát xem đám người ấy đang làm gì ? Bạn không thấy họ đang tát đìa, tát ruộng bắt cá để sửa soạn cho những ngày Tết sao? Sau những ngày gặt lúa vội vàng, sau những đêm đập lúa, phơi lúa, một phần đem đến nhà máy, một phần đem bán, một phần đổ vào những kho lẫm dùng cả năm. Đây là những giây phút được hướng sự phú quý người ta nghĩ đến những buổi ăn nhậu, tuy không có tính cách linh đình, nhưng vẫn chan chứa màu sắc quê hương.

Trong những món sơn hào hải vị, người ta cũng không thiếu những món cá trong những sông hồ, đồng ruộng, con đìa, đều là những đồ dự trữ vĩ đại, khi cần người ta huy động một lực lượng thôn xóm thì chiến lợi phẩm ấy sẽ dư dật trong những ngày Tết.

Quê hương Sóc Trăng giàu có, thịnh vượng như vậy đó. Chúng ta hãy nhìn tận mắt đi, những con cá lóc vàng ngấy, những con lươn quằn quại màu đồng, nếu thích bạn cứ xin vài con về nướng trui ăn chơi, người ta sẽ vui vẻ chọn cho bạn những con cá tốt nhất. 

Hòa bình đã ngự tri trong tâm hồn mỗi người, bởi lẽ mọi người đã sẵn sàng đứng trong tư thế công bằng và tôn trọng lẫn nhau, từ bao nhiêu thế kỷ, càng chứng tỏ Sóc Trăng đã có một nền văn minh nông nghiệp trước văn minh cơ giới, giàu nghèo xem như không có ranh giới. Tỉnh Sóc Trăng không kể đến lúa gạo vô vàn, không kể đến tôm cá, trái cây, rau đậu, tất cả không bao giờ thiếu. Người ta thấy các nhà máy xay lúa vần vũ ngày đêm, còn nói chi đến những xưởng biến chế rượu mạnh từ đời thuộc đia, tự nó đã tạo thành một khung cảnh đặc thù giữa nông nghiệp, ngư nghiệp, công nghệ là một nét ưu tú, siêu việt của miền Tây Nam bộ trù phú.

Từ một thể chất hài hòa, từ một nội tâm cao quý, tình đất đã vun xới tình người, hay tình người đã trải dài trên mảnh đất màu mỡ, tựa như bóng với hình khăng khít bên nhau đi vào dòng lịch sử éo le của dân tộc, bởi phong kiến, bởi thực dân vv đã tàn hủy sức mạnh của Sóc Trăng về phương diện thể chất, nhưng tinh thần người Sóc Trăng vẫn vươn cao, bền vững, kiên cường.

Người ta có thể đánh giá được qua Hiệp Hội Ái Hữu Tương Tế Sóc Trăng. Từ khi ngọn cờ này được dựng lên, người Sóc Trăng hải ngoại đã liên kết thành một khối duy nhất, cùng một dòng tư tưởng thiết tha, độc nhất hướng về quê hương trong một tinh thần đồng điệu, yêu thương, giúp đỡ lẫn nhau, tựa như một dòng sông đổ nước vào muôn nhánh. Cả một vùng đất hứa mênh mông ấy, người ta không thể quên vốn liếng văn hóa được đúc kết trong nếp sống Sóc Trăng. Chính nơi đây đã vang vọng những bản tình ca trôi trên sóng nước, trên vườn tược, trên những cánh đồng, chan chứa tính chất thi ca, triết lý, văn chương lãng mạn và cách mạng. Hãy nhìn vào thời điểm này, Sóc Trăng còn có nhạc sĩ Thanh Sơn, nghệ sĩ như Hữu Phước, Vương Hồng Sến, nhà khảo cổ đã viết rất nhiều sách... thì ai dám bảo Sóc Trăng không phải là những hình ảnh được liệt kê trên những mặt trống đồng cổ xưa. Ngoài ra Sóc Trăng còn có những nhân vật mà người ta đã ca tụng trên thương trường.  Ông Toàn Cao Phan, ông Quách Nhất Danh, ông Lý Kim Vân, ông Tào Quang Vinh, ông Trần Dũ, ông Tony Quách... là những nhà kinh doanh có tính cách liên kết với nhau, tạo thành sức mạnh kinh tế và tài chánh hiếm có tại Hoa Kỳ. Hay tiến sỹ Philipp Rösler chủ tịch đảng FDP phó thủ tướng Đức ngày nay.

Sóc Trăng là giao điểm của ba nền văn hóa lớn Trung Quốc, Cao Miên, Việt Nam, nhưng sự kết tụ về tôn giáo thì xem ra hòa đồng giữa Phật Giáo và Thiên Chúa Giáo. Chính nhờ những nền tảng giáo lý căn bản mà sự đấu tranh giữa hai giai cấp chủ và thợ hầu như không bao giờ đặt ra. Nhất là về cuối năm, giữa chủ và thợ sổ sách đều được tính toán phân minh, lỗ lãi cũng sòng phẳng. Do đó, du khách đến Sóc Trăng rất khó khăn mới kiếm ra được một người ăn xin, vì họ có thể mò cua bắt óc trên cánh đồng làm bữa ăn qua ngày, những vụ tranh tụng có tính cách pháp lý cũng rất hiếm xảy ra. Người ta có những câu nói kính trọng “Sóc Trăng là quê hương của Đức Phật”. Nếu đã gọi là quê hương của Đức Phật thì các tín đồ của Ngài có những phẩm chất cao mà ít có nơi sánh bằng. Nếu bạn đến Sóc Trăng vào những ngày Tết, bạn sẽ ngạc nhiên vì các chùa chiềng rất trang nghiêm, những vị tu sĩ hành đạo với một tâm hồn bao dung cao cả mà chiếc áo cà sa của các ngài cũng huy hoàng như nét đẹp uy nghi của Đức Phật khi bước chân vào đường từ bi.
Snowynguyen Spring 2011

Tham khảo

http://vn.360plus.yahoo.com/yeuquehuong-soctrang/article?mid=1 (tet Chôl Chnăm Thmây, 14/06/2008)

http://namtong.org/docbaogiumban/Docchoidobuon/N-Z/NguoiTieuAnTetmiddle.htm (Phù Sa Lộc , Người Tiều ăn Tết )

http://www.baomoi.com/Van-hoa-am-thuc-cua-nguoi-Khmer-Soc-Trang/84/3105181.epi

http://tuoitre.vn/Tet-Viet/299160/Khap-noi-ron-rang-don-Tet.html (25/01/2009)

http://mientayonline.net/cay-trai-song-nuoc-nam-bo/chitiet/92/Soc-Trang-que-toi-%28My-Hoa%29/ (My hoa, quetoisoctrang, 22/09/2009)

http://www.saigontoserco.com/lehoi.php?/dua-ghe-ngo/%C4%91ua-ghe-ngo/dua-ghe-ngo-o-soc-trang/%C4%91ua-ghe-ngo-%E1%BB%9F-s%C3%B3c-tr%C4%83ng/le-hoi-soc-trang/l%E1%BB%85-h%E1%BB%99i-s%C3%B3c-tr%C4%83ng/&currentPage=3&mienid=4&id=457 (dua ghe ngo Soc Trang)

http://www.tuyengiao.soctrang.gov.vn/wps/portal/!ut/p/c4/04_SB8K8xLLM9MSSzPy8xBz9CP0os3gLR1dvZ09LYwN312BTA09fd28fM0MzgwALA_2CbEdFALaFW3M!/?PC_7_8AEKCI930GES50IMGKL6160PO5_WCM_CONTEXT=/wps/wcm/connect/bantuyengiao/bantuyengiaosite/van+hoa+van+nghe/net+dep+van+hoa/xom+tieu+o+trinh+phu (Quoc Khoi, xom tieu, 09/04/2011)

http://vnexplore.net/destination/585 (le ooc om bok, le dua ghe ngo)

http://www.thoi-nay.com/tam_guong_sang/PhilippRoesler.asp

http://vi.wikipedia.org/wiki/Philipp_R%C3%B6sler

http://www.soctrang.gov.vn/wps/portal/!ut/p/c5/04_SB8K8xLLM9MSSzPy8xBz9CP0os3gLR1dvZ09LYwOL4GAnA08TRwsfvxBDTwNXU6B8JC55o7Awc2J0O7s7epiY-xgY-BuFGRgY-ZkGBxqEBhsbeBoT0B0Oci1uFUbm-

http://touristvina.com/van-hoa-le-hoi-soc-trang/642-l-hi-t-thn-mt-trng--soc-trng.htmlOQhrgPJ47MfJG-AAzga6Pt55Oem6hfkhkYYZHrqAgDocTNu/dl3/d3/L2dJQSEvUUt3QS9ZQnZ3LzZfOEFFS0NJOTMwOFNTQjBJNEE4TE5UMUEzNzI!/?WCM_GLOBAL_CONTEXT=/wps/wcm/connect/web+content/soctrangsite/dulich/khamphasoctrang/lehoilangnghetruyenthong/tetdoanngo

Đọc tiếp →